มดทักกันทำไม?(เปิดซองคำถามแบกะดิน108)

Posted: สิงหาคม 3, 2010 in เปิดซองคำถามแบกะดิน108
ป้ายกำกับ:, , , , ,

   ?สังเกตุมานานแล้วว่า เวลามดเดินทางไม่ว่าจะเป็นมดดำ มดแดงฯลฯ ตัวเล็กหรือตัวใหญ่ เวลาเดินสวนทางกันเมื่อไรมันจะหยุดทักกันทุกครั้ง  ขอถามว่ามันทักอะไรกันนักหนา…?

   

     ที่มดหยุดทักทายกันเพราะมันต้องการสื่อสารกันนั่นเอง ภาษามนุษย์อาศัยระบบของเสียงเป็นหลัก แต่ภาษาของสัตว์เป็นภาษาที่ง่ายๆไม่ซับซ้อน มดเป็นสัตว์ที่ใช้กลิ่นในการสื่อสาร กลิ่นนี้เองที่ทำให้มดสามารถรู้ถึงแหล่องอาหารหรืออันตรายที่กำลังมาถึง

      มดเป็นสัตว์สังคม ต้องอยู่รวมกันเป็นกลุ่ม การเคลื่อนไหวเป็นกลุ่มของมด อาศัยการกระตุ้นด้วยกลิ่น แต่คำถาม คือ กลิ่นมาจากไหน?

      ขณะที่มดเดินทาง มดไม่ได้เดินอย่างรีบ มันจะเดินๆ หยุดๆ และขณะที่มันหยุด มันจะทำเครื่องหมายไปด้วย เครื่องหมายนี้จะชี้ไปในทิศทางที่มดกำลังจะมุ่งหน้าไป มันจะเดินไปตามทางโดยการเคาะหนวดกับพื้น เครื่องหมายที่มดทำมันเป็นสารเคมีหรือฮอร์โมดชนิดหนึ่ง เรียกว่า ฟีโรโมน (ฟีโรโมนเป็นฮอร์โมนของสัตว์ที่หลั่งออกมาเพื่อจุดประสงค์ที่แตกต่างกัน สัตว์บางชนิดหลั่งฟีโรโมนเพื่อล่อเพศตรงข้ามในการผสมพันธุ์สัตว์บางชนิดหลั่งออกมาเพื่อกระตุ้นให้เกิดปฏิกิริยาบางอย่าง)

      ฟีโรโมนของมดหลั่งออกมาจากลำไส้ และถูกปล่อยออกมาทางก้น เมื่อมดต้องการปล่อยสารนี้  ส่วนท้องก็จะลดลงแตะกับพื้น แต่ตอนเดินหรือวิ่ง ท้องก็จะกระดกขึ้น หากใช้กล้องขยายดูภาพทางที่มดเดิน จะพบรอยเล็กๆ ขีดไว้ รอยนี้จะทำให้ฟีโรโมนที่มดปล่อยออกมาติดอยู่ (ระยะเวลาอาจสั้น-ยาวต่างกันไปบางครั้งอาจนานเป็นเดือน) กลิ่นของฟีโรโมนจะแพร่กระจายไปตามทางที่มดเดินเป็นการส่งข่าวให้มดตัวอื่นๆ รู้เมื่อพบแหล่งอาหาร ปริมาณของฟีโรโมนที่ปล่อยออกมาจะมากกว่าปกติ ยิ่งกลิ่นที่ปล่อยออกมาแรงมากเท่าใด มดก็ยิ่งยกโขยงกันออกมาเพื่อช่วยกันขนอาหารกลับไป (มันดมกลิ่นตามทางที่มดตัวอื่นปล่อยไว้ เพื่อไปยังแหล่งอาหาร) พออาหารหมดมันก็จะเลิกส่งกลิ่น

         ดังนั้นถ้าเราเห็นมดเดินๆ หยุดๆ อาจเป็นเพราะมันกำลังก้มดมกลิ่นที่เพื่อนมันปล่อยเอาไว้ตามทาง หรืออีกสาเหตุหนึ่ง คือ ป้อนอาหารให้มดตัวอื่น…ดร. ฟี. แฮสกินส์ นักชีววิทยาที่ศึกษาเรื่องมดมานานถึง 25 ปี ยืนยันว่ามดพูดได้ มันพูดกันด้วยกลิ่น…

การแสดงความเห็นถูกปิด